NEWSNOW | – මේ ගෙවී යන්නේ සියෝනිසවාදයේ අවසන් අදියර බව පලස්තීන ජනයාගේ අයිතිය වෙනුවෙන් හඬ නගන සහ ඊශ්රායලයේ සැහැසිකම් හෙළා දකින යුදෙව් ජාතික ඉතිහාසඥ ඉලාන් පාපේ පවසයි. පලස්තීනයේ වැඩි කාලයක් ගත කළ පාපේට අරාබි භාෂාව ඉතා චතුර ලෙසින් කථා කළ හැකි අතර අරාබි සංස්කෘතිය සමගද ඔහුට සමීප ඇසුරක් ඇත. ඔහු ඉහත අදහස් දැක්වුයේ ඩෙන්මාර්කයේ කොපන්හෙගන් නුවර යුරෝපා පලස්තීන ජාලය විසින් සංවිධිනය කරන ලද රැස්වීමකදීය. මෙම හමුවට ඊශ්රායලයේ කුරිරුකම් හෙළා දකින වියතුන් සහ රජයේ නිලධාරීන් මෙන්ම ජාත්යන්තර මානව හිමිකම් සංවිධානවල සාමාජිකයන්ද පැමිණ සිටියහ.
ගාසාවෙහි ඊශ්රායල හමුදා සිදු කරන මිලේච්ඡකම් හමුවේ යුරෝපා රටවල රකින මුනිවත ගැන තමා විශ්මයට පත් වන බව පැවසු පාපේ මෙම නිහඬතාවය නවීන ශිෂු්ඨාචාරයේ ආදර්ශයක් යැයි කියා ගන්නා යුරෝපා රටවලට කොහෙත්ම නොගැලපෙන බවද කීය. මේ අතර රැස්වීමට පැමිණ සිටි අල් ජසීරා මාධ්ය ආයතනයේ සාමාජිකයෙකු විසින් පාපේ සමග සම්මුක සාකච්ඡාවක් පවත්වන ලදි.
අල් ජසීරා: යුදෙව් රාජ්යයක් නිර්මාණය කිරීම සඳහා ඉල්ලා සිටි ජාතිකවාදී, දේශපාලන දෘෂ්ටිවාදය වන සියොනිසවාදයේ මෙවලම්වලට ඉඩම් අත්පත් කර ගැනීම සහ එහි නියම මුල් හා හිමිකරුවන් නෙරපා හැරීම් ඇතුළත් බව ඔබ දිගු කලක් තිස්සේ පවසමින් සිටිනවා. එමෙන්ම පසුගිය මාස 15 ක කාලය තුළ ගාසා තීරය දිනපතා සමූහ ඝාතනවලට මුහුණ දී තිබේ. අපි දකින්නේ සියොනිසවාදයේ කුමන අවධියක්ද?
පාපේ: වර්තමානයෙහි නව-සියොනිසවාදය ලෙස අර්ථ දැක්විය හැකි තත්වයක අප සිටින්නෙමු. සියෝනිසවාදයේ පැරණි අගයන් දැන් වඩාත් ආන්තික වී ඇති අතර පෙර තිබූ තත්වයට වඩා බොහෝ ආක්රමණශීලී ස්වරූපයක් එය ගෙන ඇත. පෙර පරම්පරාවේ සියොනිසවාදීන් දිගු,කාලයකදි ක්රමක්රමයෙන් සාක්ෂාත් කර ගැනීමට උත්සාහ කළ දේ අද සිටින සියෝනිසවාදීන් කෙටි කාලයක් තුළ සාක්ෂාත් කර ගැනීමට වෑයම් කරනු දැකිය හැකිය.
මෙය 1948 දී ආරම්භ කළ තම කටයුත්ත සම්පූර්ණ කිරීමට සියොනිසවාදයේ නව නායකත්වයක් දරන උත්සාහයකි, එනම් මුළු ඓතිහාසික පලස්තීනයම නිල වශයෙන් අත්පත් කර ගැනීම සහැරීහ හැකි තරම් පලස්තීනුවන් මරා දැමීම හෝ පළවා හිරීම මෙහි අරමුණයි. තවද එසේ කරන විටම අසල්වැසියන් බිය වන හෝ ගරු කරන නව ඊශ්රායලය අධිරාජ්යයක් නිර්මාණය කිරීම මෙහි අවසන් ඉලක්කයයි. මෙම අරමුණු නිසා නිශ්චිත හෝ ඓතිහාසික පලස්තීනයේ දේශසීමා පවා ඉක්මවා යමින් තම භෞමික සීමාව ව්යාප්ත කිරීමට වත්මන් යුදෙව් නායකයන් කුමන්ත්රණ කරමින් සිටිති.
ඓතිහාසික සිදුවීම් අධ්යයනය කරන කල මෙය සියෝනිසවාදයේ අවසාන අදියර බව මා කියන්නට කැමතියි. අතීතයේ තිබු සියලුම අධිරාජ්යයවල බිඳ වැටීම සිදු වුයේ එම අධිරාජ්ය වඩාත් අනුකම්පා විරහිත සහ සාහසික වීමෙන් අනතුරුවය.
අල් ජසීරා: ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් දෙවන වරටත් ධවල මන්දිරයට යන තත්වයක ඇමරිකාව මුල් කර ගත් නව දේශපාලන භූ දර්ශනයකට අප සමීප වෙමින් සිටින්නෙමු. ට්රම්ප්ගේ පරිපාලනයේ ජ්යෙෂ්ඨ පුද්ගලයින් අතර, ප්රකෝටිපතියෙකු සහ ඊශ්රායලයේ ප්රතිපත්ති සහ එහි හමුදාවේ කුරිරුකම් අනුමත කරන ඉලොන් මස්ක්ද සිටියි. ඇමරිකානු ජනාධිපති ධුරය ඊශ්රායලයට බලපෑම් කරන ආකාරය ඔබ දකින්නේ කෙසේද? ට්රම්ප් යටතේත් ගාසා තීරයට එරෙහි යුද්ධය දිගටම පවතිනු ඇතිද?
පාපේ: ට්රම්ප්ගේ දෙවන ධුර කාලය තුළ සහ ඉලොන් මස්ක් සමඟ ඔහුගේ සම්බන්ධතා සමඟ ගාසාව විෂයයෙහි සුබවාදි දෙයක් දැකීම ඉතා අපහසුය. ඊශ්රායලයේ සහ සියොනිසවාදයේ අනාගතය ඇමරිකාවේ අනාගතය හා බැඳී තිබෙන දෙයක්. මා සිතන්නේ නැහැ සියලුම ඇමරිකානුවන් ට්රම්ප්ට සහ ඉලොන් මස්ක්ට කැමතියි කියා. කෙසේ වෙතත් ඉදිරි වසර දෙක තුන තුළ කළ ගාසාවේ යහපත වෙනුවෙන් කිසිවක් සිදු වේය කියා මා විශ්වාස කරන්නේ නැනැ.
හොඳම දෙය වන්නේ ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් සහ ඉලොන් මස්ක් වැනි පිස්සන් කයිවාරු ගැසුවාට යමක් කරන්නට නියම හැකියාව ඇති අය නොවීමයි. මේ දෙදෙනා එක් වී ඔවුන් සමග ඇමරිකාවේ ආර්ථිකය සහ ඇමරිකාවට ඉතුරුවු ඇති යහ නාමය වළ පල්ලට ගෙන යනවා සිකුරුයි. මේ වගේ උනමත්තකයන් රටක් පාලනය කරන විට එම රටේ ඉරණම වනු ඇත්තේ එයයි. මෙනිසා කාලයක් යන විට මැද පෙරදිග හොට දමා ගෙන සිටින්නට නොහැකි තරමට ඇමරිකාව ආර්ථික හා යුදමය අතින් දුර්වල වනවා නිසැකයි.
පලස්තීනයට පමණක් නොව මුළු අරාබි ලෝකයටම ජාත්යන්තර මැදිහත්වීමක් අවශ්ය වනවා. එනමුත් එය ගෝලීය දකුණෙන් මිස ගෝලීය උතුරෙන් සිදු නොවිය යුතුය. ගෝලීය උතුර ඉතිරි කර ඇති පියසටහන් අනුව එහි කිසිවෙකුව අවංක මාදිහත්කරුවෙකු ලෙසින් කවුරුන්වත් සලකන්නේ නැත. කෙටි කාලීනව මම ඉතා කනස්සල්ලට පත්ව සිටින අතර මෙසේ මා කියන දෙය කිසිවෙකු වරදවා වටහා නොගනු ඇත යැයි සිතමි. කෙටි කාලීනව සිදු විය හැකි ව්යසන නැවැත්විය හැකි කිසිදු බලවේගයක් මට නම් නොපෙනේ.
කෙසේ වෙතත් පුළුල් දෘෂ්ටිකෝණයක් අනුව මනුෂ්යත්වයේ ඉතා නරක පරිච්ඡේදයක අවසානයේ සිටින බව මිස නරක පරිච්ඡේදයක ආරම්භයෙහි අප නොසිටින බව මගේ මතයයි.
අල් ජසීරා: දැනට සටන් විරාම සාකච්ඡා සිදුවෙමින් පවතිනවා. ඔබ විශ්වාස කරන ආකාරයට පලස්තීන වැසියන්ට සාමය උදා වනු ඇත්තේ කවදාාද?
පාපේ: අවංකව මා ඒ ගැන දන්නේ නැත. එනමුත් ගාසා තීරයට සටන් විරාමයක් ඇති වුවද අවාසනාවට සිදුව ඇති මිනිස් ඝාතනය දෙස බලන කල එය මෙම අර්බුදයේ අවසානය එය නොවන බවයි මගේ ස්ථාවරය. කෙසේ වෙතත් සටන් විරාමයක් නිසා මෙම ඝාතණ රැල්ල යම් පමණකට හෝ පාලනය වනු සහ සීමා වනු ඇත යැයි මා විශ්වාස කරමි.
දිගු කාලීනව ගත් කල, මට දීර්ඝ ක්රියාවලියක් දැකිය හැකියි. මා මේ කථා කරන්නේ අවුරුදු 20 ක පමණ කාලයක් ගැනයි. මා සිතන විදිහට අපි මේ සිටින්නේ ක්රියාවලියේ ආරම්භ අදියරෙහිය. එය වනාහි පදිංචිකරුවන්ගේ-යටත් විජිතකරණ ව්යාපෘතියක ප්රති යටත් විජිතකරණයේ ක්රියාවලියකි.
එය ඕනෑම ආකාරයකින් සිදු විය හැකිය. අපි එය ඉතිහාසයෙන් දනිමු. යටත් විජිතකරණය ඉතා ප්රචණ්ඩකාරී විය හැකි අතර අනිවාර්යයෙන්ම වඩා හොඳ පාලන තන්ත්රයක් බිහි නොකළ හැකිය. නැතහොත් එය වඩා හොඳ දෙයක් ගොඩනැගීමට අවස්ථාවක් විය හැකිය. අදාල සෑම කෙනෙකුටම සහ සමස්තයක් වශයෙන් කලාපයටම මෙය ජයග්රහණයක් වනු ඇත.
අල් ජසීරා: ඊශ්රායලයේ තම අසල්වැසි රටවල් ආක්රමණය කරමින් සහ දණ්ඩ විමුක්තියෙන් යුතුව ජන සංහාරය සිදු කරමින් සිටින විට සෙසු ලෝකයා කිසිත් නොකර බලා සිටින බවක් පලස්තීනුවන්ට මෙන්ම බොහෝ නිරීක්ෂකයින්ට හැඟේ. මෙය ගැන ඔබගේ අදහස කුමක්ද?
පාපේ: මෙහෙමයි, ඓතිහාසික දෘෂ්ටි කෝණයකින් බලන කල අවසාන අදියර යනු ක්ෂණික ක්රියාවලියක් නොව දිගු ක්රියාවලියකි. එය සිදු වෙයිද කියා ප්රශ්නයක් නැත. එය සිදු වන්නේ කවදාද යන්නයි මෙහි ඇති ප්රශ්නය. එනමුත් නිසැකවම ඒ සඳහා සෑහෙන කාලයක් ගත විය හැකිය.
මෙම අදියර දිගටම පවත්වාගෙන යාමට ඉඩ සලසන කලාපීය හා ගෝලීය වර්ධන ගණනාවක්ම තිබේ. ට්රම්ප් වැනි ජනප්රිය දේශපාලනඥයන්ගේ නැගීම, බහුජාතික සමාගම්වල බලය, ෆැසිස්ට්වාදයේ නැගීම, යුරෝපයේ නව දක්ෂිණාංශික ෆැසිස්ට්වාදය, ඇතැම් අරාබි රටවල පවතින දූෂණ මට්ටම යන සියල්ල ක්රියාත්මක වන්නේ ඊශ්රායලයේ දැනට කරමින් සිටින දේ කිරීමට එයට සුවසේ ඉඩ සලසන ගෝලීය සන්ධානයක් පවත්වා ගෙන යන ආකාරයටය.
මේ අතර තවත් සන්ධානයක් ලොව තිබේ. එයට පළමු සන්ධානයට ඇති එම බලයම නැත. එනමුත් ලොව පුරා පුළුල්ව පැතිරී ඇති අතර අයුක්තියට එරෙහි තවත් බොහෝ අරගල සමඟ මෙය සම්බන්ධ වේ. නුදුරු අනාගතයේ දී නොවුවද පලස්තීන ප්රශ්නය පමණක් නොව, ගෝලීය උණුසුම, දරිද්රතාවය, සංක්රමණ යනාදිය කෙරෙහි අවධානය යොමු කරන මෙවැනි ගෝලීය හැඟීම් වඩාත් බලවත් දේශපාලන බලවේගයක් බවට පත්වීමට බොහෝ දුරට ඉඩ තිබේ. මෙම සන්ධානයට හිමි වන කුඩා ජයග්රහණයක් පවා සියොනිසවාදී ව්යාපෘතිය අවසානයකට සමීප කරනු නියතය.
අල් ජසීරා: මෙම අනෙක් සන්ධානයට කෙසේ සහය දැක්විය හැකිද? කරුණු දෙකක් තියෙනවා. එකක්, අසාධාරණයට එරෙහිව සටන් කිරීමට හොඳ හිත, සහයෝගය, සහය අඩංගු සංවිධානයක් අපට නැත. එයට එවන් නිසි සංවිධානයක් අවශ්යයි. මේ සන්ධානයේ කොටස්කරුවන් වන ඇතැම් තරුණ කොටස් යම් යම් හොඳ හේතු නිසා සංවිධානවලට අකමැති බව පෙනේ. නමුත් ඔබට මේ යටිතල පහසුකම් අවශ්යයි.
දෙවන කාරණය නම්, අතීතයේ එවැනි ව්යාපාරවලට තිබූ පාරිශුද්ධ ප්රවේශය අත්හැර දමා, මූලික කාරණා සම්බන්ධයෙන් පවා මිනිසුන් එකඟ නොවන බව සැලකිල්ලට ගන්නා ජාල සහ සන්ධාන නිර්මාණය කිරීමයි. එනමුත් ගාසා තීරයේ ජන සංහාරයක් නැවැත්වීමට, යටත් විජිතකරණය වූ ජනතාව නිදහස් කිරීමට එකට වැඩ කිරීමට ඔවුන්ට හැකියාව තිබෙනවා.
අල් ජසීරා: සියෝනිසවාදය ආරක්ෂා කරන බව පවසන වඩාත් බලවත් සන්ධානයක් ගැන ඔබ කතා කරන විට යුරෝපයේ අන්ත දක්ෂිණාංශිකයින්ගේ නැගීම ගැන ඔබ සඳහන් කළා. කෙසේ වෙතත්, ඔවුන් අතර තවමත් යුදෙව් විරෝධී ආකල්ප තිබෙනවා නොවේද?
පාපේ: මෙම සන්ධානය ආරම්භයේ සිටම මෙහි තිබුනා. ඔබ ඒ ගැන තර්කානුකූලව සිතන්නේ නම්, යුරෝපය සම්බන්ධයෙන් යුදෙව් විරෝධීන් සහ සියොනිසවාදීන් යන දෙදෙනාටම එකම ආකල්පයක් තිබුනා. එය නම් යුරෝපයේ යුදෙව්වන් දැකීමට ඔවුන් අකැමැති වීමයි. පලස්තීනයට යුදෙව්වන් ගාල් කිරීම සියෝනිසවාදී ව්යාපාරයේ සහ යුදෙව් විරෝධී ව්යාපාරයේ අරමුණක් විය හැකිය.
අනෙක් අතට වර්තමානයෙහි නව දක්ෂිණාංශිකයින් සහ ඊශ්රායලයේ අතර ඒකාකාරී් නව ස්ථරයක් ඇති අතර එය නම් ඉස්ලාම් භීතිකාවයි.
නව දකුණ ගත් කල -එහි තවමත් ප්රබල යුදෙව් විරෝධී ආකල්ප තිබුනද- එය සුවිශේෂී ලෙසින් යුදෙව්වන් ඉලක්ක නොකර ප්රධාන වශයෙන් ඉලක්ක කරන්නේ මුස්ලිම්වරුන් සහ අරාබින්වය.
ඊශ්රායලයේ යනු ලොව ප්රබලතම ඉස්ලාම් විරෝධී සහ අරාබි විරෝධී බලවේගය ලෙස ඔවුන් සලකන බැවින්, ඇත්ත වශයෙන්ම, එවැනි සන්ධානයක කොටසක් වුවහොත් ඊශ්රායලයෙන් පිටත වාසය කරන යුදෙව්වන් සතුටු වන දෙයක් නොවේ. යුරෝපයේ සිටින ඊශ්රායලයේ හිතවාදී යුදෙව්වන් පවා ඊශ්රායලයේ ධජය ලෙලවන නමුත් එය ගැන මෙන්ම නාසි ධජය උසුලන්නන් විෂයයෙහිද ඔවුන්ට ඇත්තේ තරමක අසහනකාරී බවකි.
කෙසේ වෙතත් ඊශ්රායලය සමග ඇති සබඳතාවය ගැන ඔවුන් නැවත සලකා බලනු ඇත යැයි බලාපොරොත්තු තැබිය හැකියි. විශේෂයෙන් ඊශ්රායලය යනු දේශපාලන සන්ධානයක් වන අතර ඇමරිකානු යුදෙව් තරුණ පරම්පරාව අතර ඇමරිකානුවන් ලෙසින් එයින් කොටසක් හැටියට තමන්ව හඳුන්වා ගන්නට අකැමැත්තක් තිබෙන බවට ඉගි පහළ වෙමින් තිබේ.
මා නිතර පවසන පරිදි, ට්රම්ප් සහ ජනතාවාදී නායකයින් ඊශ්රායලයේ දිගටම පැවතීමට ඉඩ සලසන බවක් පෙනුනද එය සදහටම කළ හැක්කක් නොවේ.
අල් ජසීරා: ජන සංහාරය නිසා ඊශ්රායලයේ නිර්මාණය වීම සහ පලස්තීනයේ ඓතිහාසික වාර්ගික සමුළ ඝාතනය පිළිබඳව අධ්යයනය කිරීමට යුදෙව් කණ්ඩායම් කිහිපයක් ඇතුළු බොහෝ අය පෙළඹී ඇත. ගැටුම පිළිබඳ ඔවුන්ගේ අවබෝධය අනුව පවුලේ සාමාජිකයන් බෙදී ඇති ආකාරයක් ඔබ දැක තිබේද?
පාපේ: එය ඊශ්රායලයේ සිදු නොවන නමුත් එයින් පිටත යුදෙව් පවුල්වල සිදු විය හැකියි. ලැබෙමින් පවතින තොරතුරු ප්රමාණය බලන කල තරුණ යුදෙව් පරම්පරාව කොතෙකුත් අන්ධයන් මෙන් සිටිය නොහැකිය. ඔවුන් ඉතා හොඳ යුදෙව් අධ්යාපනයක් ලබා ගත්තද, ඔවුන්ට ඊශ්රායලයේ ක්රියාවෙහි ඇති සදාචාර විරෝධි බව නොදැක සිටිය නොහැකිය.
මෙය බොහෝ දුරට අන්තර් පරම්පරා ගැටුමක් වන අතර එය ධනාත්මක ලකුණකි. ඇයිද යත් වත්මන් පරම්පරාව මෙම ස්ථාවරය තුළ වඩාත් එක්සත් වන්නට හැකි බැවිනි.
අල් ජසීරා: එනමුත් ඊශ්රායලයේ තුළ, තරුණයින්ට සමාජ මාධ්ය හරහා සහ ටික්ටොක් වැනි වේදිකාවල ජන සංහාරය පිළිබඳ ලේඛනගත කිරීමට ප්රවේශය ඇත. එසේ වුවද මොවුන්ගෙන් බොහෝ දෙනෙක් තවමත් සිටින්නේ පලස්තීන දුක් වේදනා පිළිබඳ හැගීමක් නැති අය ලෙසින්ය. මෙය ඔබ දකින්නේ කෙසේද?
පාපේ: ඔවුන්ට ඇමරිකාවේ තරුණ යුදෙව්වන් සමාන අධ්යාපනයක් ලැබුනේ නැහැ. ඔවුන්ට අධ්යාපනය ලැබුනේ අතිශයින්ම ආගමික මතවාදවලින් පිරුනු රටකින්. එයයි මෙහි ප්රධනා කාරනාව වන්නේ. ඔවුන්ගේ මොළය සෝදා ඔවුන්ව නිර්මාණය කරන ලද්දේ ඊශ්රායලයේ අධ්යාපන ක්රමය විසිනි.
යුදෙව්වන්ට පාඨමාලා දෙස බලන විට, මෙම ක්රමයේ මීළඟ උපාධිධාරීන් ජාතිවාදී උන්මත්තකයන්, අන්තවාදී වනු ඇති අතර ඔවුන් තමන්ට මෙන්ම අන් අයටත් හානිකර පුද්ගලයන් වනු ඇත. මේ බව අනතුරු අඟවමින් මා 1999 වසරෙහි ලිපියක් පවා ලීවෙමි. අවාසනාවකට මා එම ලිපියේ කී කරුණු නිවැරදි වන බවක් පෙනෙන්නට තිබෙනවා.
මොවුන් වනාහි තොටිල්ලේ සිට සොහොන දක්වා වන අතිශය ආගමික ඉගැන්වීම්වලින් පිරුණු සමාජයක නිර්මාණ වෙති. මෙම පුද්ගලයින්ට නැවත නිසි අධ්යාපනයක් ලබා දිය යුතුය. ඔවුන්ට ගාසාවෙහි සිදුවන අනුවේදනීය දසුන් පෙන්වා එයින් ඔවුන් සංවේගයට පත් වනු ඇත යැයි කිසිසේත් බලාපොරොත්තු විය නොහැකිය. මෙවැනි පුද්ගලයන් බෝම්බවලින් මිය යන පලස්තීන ළදරුවන් දැක ප්රීතී වන්නන්ය. තම වැසියන් අමානුෂිකයන් බවට පත් කිරීම ඊශ්රායලයේ අධ්යාපන ක්රමයේ ප්රධාන අරමුණක් වන අතර ඔවුන්ව සත්ය තොරතුරු ලබා දීමෙන් වෙනස් කිරීම ඉතා අපහසුය.