දූෂණයෙන් තොර ක්වාසි අධිකරණ පිලිබදව ගත යුතු ක්‍රියාමාර්ග මොනවාද?

0
15

ආචාර්ය එම් එම් ෂහීර් තාජ්
නීති උපදේශක
ක්වාසි විනිසුරු කොළඹ දකුණ

අල්ලස් හෝ දූෂණ චෝදනා විමර්ශනය කිරීමේ කොමිෂන් සභාව (CIABOC) විසින් මෑතකදී ක්වාසි (Quazi) අධිකරණ නිලධාරීන් අත්අඩංගුවට ගැනීම් සිදු කරන ලදී.

විශේෂයෙන්ම, දික්කසාද තීන්දුවක් කඩිනම් කිරීම වෙනුවෙන් රුපියල් 65,000ක අල්ලසක් ලබා ගැනීම සම්බන්ධයෙන්, 2026 නොවැම්බර් මාසයේදී කොළඹ උතුර ක්වාසි විනිසුරුවරයා සහ අධිකරණ ලේකම්වරිය ලෙස කටයුතු කළ ඔහුගේ බිරිඳ අත්අඩංගුවට ගැනීම මගින්, ශ්‍රී ලංකාවේ මුස්ලිම් පවුල් අධිකරණ පද්ධතිය තුළ පවතින ගැඹුරු පද්ධතිමය දුර්වලතා මනාව පෙන්නුම් කෙරේ.

1951 අංක දරන මුස්ලිම් විවාහ සහ දික්කසාද පනත (MMDA) යටතේ ක්‍රියාත්මක වන ක්වාසි අධිකරණ, විවාහය, දික්කසාදය සහ නඩත්තු ගෙවීම් සම්බන්ධ සංවේදී ආරවුල් පිළිබඳව තීන්දු තීරණ ගනු ලබයි.

මෙවැනි කටයුතු තුළට දූෂණය රිංගා ගත් විට, එයින් වඩාත්ම අගතියට පත් වන්නේ අවදානමට ලක්විය හැකි පාර්ශවයන්ය; විශේෂයෙන්ම මූල්‍ය සුරක්ෂිතභාවය සොයන කාන්තාවන් සහ දරුවන් ඊට ගොදුරු වේ.

මෙවැනි වැටලීම් (sting operations) මගින් ක්ෂණිකව වරදකරුවන් අධෛර්යමත් කළ හැකි වුවද, අල්ලස් දූෂණ මුලිනුපුටා දැමීම සඳහා, මෙවැනි කප්පම් ගැනීම්වලට ඉඩ සලසන ව්‍යුහාත්මක තත්ත්වයන් රජය විසින් ඉවත් කළ යුතුව ඇත.

මෙම ගැටලුවේ මූලික හරය වන්නේ ආයතනික මට්ටමින් පවතින දැඩි නොසලකා හැරීමයි.
ක්වාසි විනිසුරුවරුන්ට මාසික ගෙවීමක් ලෙස ලැබෙන්නේ රුපියල් 7,500ක පමණ ඉතා සුළු මුදලක් (honorarium) වන අතර, ඊට අමතරව ලේකම් කටයුතු සහ ලිපි ද්‍රව්‍ය වියදම් සඳහා රුපියල් 6,250ක දීමනාවක් ද ලැබේ.

අධිකරණමය තනතුරක්, ප්‍රමාණවත් අරමුදල් නොමැති, අර්ධකාලීන රැකියාවක් ලෙස සැලකීම නිසා, එම නිලධාරීන්ට ආර්ථික පීඩනයක් ඇති වන අතරම, නඩු කටයුතු සඳහා පැමිණෙන පාර්ශවයන්ගෙන් අනීතික මුදල් ඉල්ලා සිටීමට එය නිදහසට කරුණක් බවට පත්වේ.

තවද, දිවයින පුරා පිහිටි ක්වාසි අධිකරණ 65න් බොහෝමයක් සඳහා රජය විසින් වෙන් කරන ලද නිල අධිකරණ ගොඩනැගිලි නොමැති වීම හේතුවෙන්, නඩු කටයුතු බොහෝ විට පෞද්ගලික නිවාසවල හෝ ප්‍රජා අවකාශයන්හි පැවැත්වේ.

පෞද්ගලික නිවාස තුළ අධිකරණ කටයුතු සිදු කිරීමේදී, බොහෝ විට පවුලේ සාමාජිකයන් පරිපාලන කාර්ය මණ්ඩලය ලෙස කටයුතු කරන අතර, එමගින් ආයතනික අධීක්ෂණය අහිමි වීම, රහස්‍යභාවය බිඳ වැටීම සහ කිසිදු පාලනයකින් තොරව අනීතික මුදල් ඉල්ලීම් සිදු කළ හැකි පරිසරයක් නිර්මාණය වීම සිදුවේ.

මෙම දුර්වලතා මගහරවා ගැනීම සඳහා, අධිකරණ අමාත්‍යාංශය සහ අධිකරණ සේවා කොමිෂන් සභාව (JSC) විසින් පරිපාලනමය සහ යටිතල පහසුකම් සම්බන්ධ ප්‍රතිසංස්කරණ කඩිනමින් සිදු කිරීමට ප්‍රමුඛතාවය දිය යුතුය.

● පළමුව, පෞද්ගලික නිවාසවල ක්වාසි අධිකරණ කටයුතු පැවැත්වීම සම්පූර්ණයෙන්ම තහනම්
● දෙවනුව, මූල්‍ය ප්‍රවාහයන් සම්පූර්ණයෙන්ම ඩිජිටල්කරණය කළ යුතු අතර, එමඟින් සියලුම නීත්‍යානුකූල ගාස්තු සහ නඩත්තු පියවීම් සඳහා මුදල් හුවමාරු කිරීම් වෙනුවට රාජ්‍ය බැංකු ගිණුම් හෝ අධිකරණ ලේඛන හරහා දැඩි ලෙස සිදු වේ.

දිගුකාලීන වැළැක්වීම සඳහා අධිකරණ පාලනය කරන නීතිමය රාමුව නවීකරණය කිරීම ද අවශ්‍ය වේ.

නඩු බැහැර කිරීම සඳහා දැඩි ව්‍යවස්ථාපිත කාලරාමු සමඟ ළමා සහ කලත්‍ර නඩත්තුව ගණනය කිරීම සඳහා ප්‍රමිතිගත, විනිවිද පෙනෙන සූත්‍ර ස්ථාපිත කිරීම සඳහා MMDA සංශෝධනය කිරීම මගින් අල්ලස් සඳහා නඩු ප්‍රමාද කිරීම සඳහා දූෂිත නිලධාරීන් භාවිතා කරන අත්තනෝමතික අධිකරණ අභිමතය තියුණු ලෙස සීමා කරනු ඇත.

සුදුසුකම් ප්‍රමිතීන් ඉහළ නැංවීම, සුදුසුකම් ලත් ක්වාසිවරුන්ට විනිසුරු මඩුල්ල විවෘත කිරීම, දූෂණ විරෝධී පනත යටතේ වත්කම් ප්‍රකාශන බලාත්මක කිරීම සහ සෑම අධිකරණ ස්ථානයකම පැහැදිලි, බහුභාෂා CIABOC ක්ෂණික ඇමතුම් නිවේදන ප්‍රදර්ශනය කිරීම මගින් නඩුකරුවන්ට වගවීම ඉල්ලා සිටීමට බලය ලබා දෙනු ඇත.

ක්වාසි අධිකරණ අවිධිමත්, සම්පත්දායක විනිශ්චය සභාවලින් විනිවිද පෙනෙන, රාජ්‍ය සහාය ලබන අධිකරණ ආයතන බවට පරිවර්තනය කිරීමෙන් පමණක් රජයට ශ්‍රී ලංකාවේ මුස්ලිම් ප්‍රජාව සඳහා සාධාරණ හා දූෂණ රහිත යුක්තිය සහතික කළ හැකිය.

ශ්‍රී ලංකාවේ ක්වාසි අධිකරණවල අල්ලස් අහෝසි කිරීම යනු දූෂණ විරෝධී පියවරක් පමණක් නොව, ව්‍යවස්ථාපිත සමානාත්මතාවය ආරක්ෂා කිරීම සහ පවුල්වල වඩාත් අවදානමට ලක්විය හැකි අවස්ථාවන්හිදී ඔවුන්ගේ ගෞරවය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා අත්‍යවශ්‍ය පියවරකි.

ක්වාසි අධිකරණ පෞද්ගලික නිවාසවලින් විධිමත් රාජ්‍ය පරිශ්‍රයන් වෙත ගෙන යාම, සාධාරණ අධිකරණ වැටුප් සමඟ සංකේතාත්මක ගෞරවනීය දීමනා ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීම, මූල්‍ය ගනුදෙනු ඩිජිටල්කරණය කිරීම සහ පැහැදිලි කාලරාමු සහ නඩත්තු මාර්ගෝපදේශ සමඟ මුස්ලිම් විවාහ සහ දික්කසාද පනත නවීකරණය කිරීම මගින්, රජයට කප්පම් ගැනීම සඳහා දිරිගැන්වීම සහ අවස්ථාව යන දෙකම ඉවත් කළ හැකිය.

රාජ්‍ය ආයතන නිසි යටිතල පහසුකම්, විනිවිද පෙනෙන නීති සහ කුසලතා මත පදනම් වූ අධීක්ෂණය සඳහා ආයෝජනය කරන විට, ප්‍රජාවේ පූර්ණ විශ්වාසය දිනා ගන්නා ප්‍රවේශ විය හැකි, කාලෝචිත සහ ප්‍රතිපත්තිමය යුක්තිය ලබා දීමෙන් ක්වාසි අධිකරණවලට ඔවුන්ගේ සැබෑ අරමුණ ඉටු කළ හැකිය.

 

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here