සෑම වසරකම ඔක්තෝබර් 3 වන දිනට යෙදෙන ලෝක අමද්‍යප දිනය (World No Alcohol Day) නිමිත්තෙන් මධ්‍යසාර භාවිතයේ ඇති අහිතකර බලපෑම් පිළිබඳ සමාජය දැනුවත් කිරීමේ විශේෂ වැඩසටහන් ගෝලීය මෙන්ම ජාතික මට්ටමින් ද ක්‍රියාත්මක වේ.
මීට සමගාමීව ශ්‍රී ලංකා සුරාබදු දෙපාර්තමේන්තුව විසින් විශේෂ නිවේදනයක් නිකුත් කරමින් දිවයින පුරා පිහිටි සියලුම මත්පැන් හල් (බාර්) අද දින වසා තැබීමට පියවර ගෙන ඇත. අමද්‍යප දිනයේ අරමුණු සාක්ෂාත් කරගනිමින්, සුරාබදුවලින් තොර දවසක් නිර්මාණය කිරීම සහ මධ්‍යසාර නොමැතිව ජීවන රටාව හැඩගස්වා ගැනීමට ජනතාව උනන්දු කරවීම මෙම පියවරේ ප්‍රධාන අරමුණයි.
ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ (WHO) තක්සේරුව: ගෝලීය තත්ත්වය
ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ නවතම දත්ත සහ වාර්තාවලට අනුව, මධ්‍යසාර භාවිතය හේතුවෙන් වසරකට ලොව පුරා පුද්ගලයින් මිලියන 3 කට ආසන්න සංඛ්‍යාවක් සිය ජීවිතක්ෂයට පත්වේ. මෙය ගෝලීය වශයෙන් සිදුවන සමස්ත මරණවලින් සැලකිය යුතු ප්‍රතිශතයක් නියෝජනය කරයි.
- රෝගී තත්ත්වයන්: අක්මාව අක්‍රිය වීම (Cirrhosis), හෘදයාබාධ, විවිධ පිළිකා වර්ග (විශේෂයෙන් පියයුරු, අක්මාව සහ බඩවැලේ පිළිකා) ඇතුළු බෝ නොවන රෝග 200 කට වැඩි ප්‍රමාණයකට මධ්‍යසාර සෘජුවම වගකියනු ලබයි.
- මානසික සහ සමාජයීය අර්බුද: මානසික පීඩනය, විශාදය මෙන්ම පවුල් සංස්ථාවන් දෙදරා යාම සහ ගෘහස්ථ ප්‍රචණ්ඩත්වය ඉහළ යාමට මධ්‍යසාර දැඩි ලෙස බලපායි.
- අනතුරු: මාරාන්තික මාර්ග අනතුරු, වැටීම් සහ දියේ ගිලීම් වැනි අනපේක්ෂිත අනතුරුවලින් සිදු වන මරණවලට ද මත්පැන් ප්‍රධාන හේතුවක් වී ඇත.
ජාතික මට්ටමින් ගතයුතු ඉදිරි පියවර
එක් දිනකට පමණක් මත්පැන් හල් වසා තැබීමෙන් ඔබ්බට යමින්, දීර්ඝකාලීන සෞඛ්‍ය සම්පන්න සමාජයක් නිර්මාණය කිරීම සඳහා ප්‍රතිපත්තිමය සහ ප්‍රජා මට්ටමේ වෙනස්කම් අවශ්‍ය බව සෞඛ්‍ය විශේෂඥයෝ පෙන්වා දෙති:
- තරුණ පරපුර දැනුවත් කිරීම: පාසල් සහ උසස් අධ්‍යාපන ආයතන මට්ටමින් මධ්‍යසාර භාවිතයේ ආදීනව පිළිබඳ විධිමත් අධ්‍යාපනයක් ලබා දීම.
- මානසික සෞඛ්‍ය උපදේශනය: මත්පැන්වලට ඇබ්බැහි වූවන් ඉන් මුදවා ගැනීම සඳහා ප්‍රජා මට්ටමේ පුනරුත්ථාපන සහ උපදේශන සේවා ප්‍රබල කිරීම.
- ප්‍රතිපත්තිමය තීන්දු: මත්පැන් ප්‍රචාරණය සීමා කිරීම සහ බදු ප්‍රතිපත්ති හරහා ලෙහෙසියෙන් ලබාගත හැකි බව පාලනය කිරීම.
ලෝක අමද්‍යප දිනය යනු මත්පැන් මත යැපෙන ජීවන රටාවකින් මිදී, තමාගේත් තම පවුලේත් සෞඛ්‍ය සම්පන්න අනාගතය වෙනුවෙන් තීරණාත්මක පියවරක් තැබීමට ලැබෙන මතක් කිරීමකි.